Từ ngày 01 tháng 07 năm 2025, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với nhóm đối tượng là chủ hộ kinh doanh. Thay đổi cốt lõi nằm ở việc chuyển đổi từ hình thức tham gia tự nguyện sang bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc đối với các chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh. Quy định mới thiết lập khung pháp lý chi tiết về căn cứ đóng, tỷ lệ đóng và phương thức đóng, nhằm mở rộng lưới an sinh xã hội. Với tỷ lệ đóng 25% trên mức thu nhập lựa chọn, chủ hộ kinh doanh sẽ được hưởng các chế độ về ốm đau, thai sản, hưu trí và tử tuất.
Nguồn: Phạm Thịnh tổng hợp.
Nội dung chi tiết về thay đổi chính sách
1. Phạm vi áp dụng và thời điểm hiệu lực
Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, quy định về việc tham gia BHXH bắt buộc đối với chủ hộ kinh doanh sẽ bắt đầu áp dụng từ:- Ngày hiệu lực: 01/07/2025.
- Đối tượng áp dụng: Chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh tham gia theo quy định của Chính phủ.
2. Căn cứ và tỷ lệ đóng bảo hiểm xã hội
Chủ hộ kinh doanh được quyền chủ động lựa chọn mức thu nhập làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc, tuy nhiên phải tuân thủ các giới hạn định mức theo quy định của pháp luật.Căn cứ đóng:
- Mức thấp nhất: Bằng mức tham chiếu.
- Mức cao nhất: Bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng.
- Định nghĩa mức tham chiếu: Theo Luật BHXH 2024, khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở, mức tham chiếu được tính bằng mức lương cơ sở. Hiện nay, mức lương cơ sở đang áp dụng là 2.340.000 đồng/tháng.
Tỷ lệ đóng:
Tổng tỷ lệ đóng BHXH bắt buộc của chủ hộ kinh doanh là 25% trên mức thu nhập đã lựa chọn. Cơ cấu tỷ lệ này được phân bổ cụ thể vào hai quỹ:- Quỹ ốm đau, thai sản: 3%
- Quỹ hưu trí, tử tuất: 22%
3. Xác định mức đóng tài chính cụ thể
Dựa trên mức lương cơ sở hiện hành (2.340.000 đồng), mức đóng hàng tháng của chủ hộ kinh doanh được xác định như sau:| Chỉ tiêu | Mức thu nhập làm căn cứ đóng | Mức đóng hàng tháng (25%) |
| Mức thấp nhất | 2.340.000 đồng | 585.000 đồng |
| Mức cao nhất | 46.800.000 đồng (20 lần lương cơ sở) | 11.700.000 đồng |
4. Phương thức đóng và tính linh hoạt
Để tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh và phù hợp với nhu cầu tài chính cá nhân, chủ hộ kinh doanh được lựa chọn các phương thức đóng linh hoạt:- Đóng hàng tháng.
- Đóng 03 tháng một lần.
- Đóng 06 tháng một lần.
Kết luận
Việc đưa chủ hộ kinh doanh vào diện tham gia BHXH bắt buộc từ ngày 01/07/2025 là một thay đổi trọng yếu trong hệ thống pháp luật an sinh xã hội. Quy định này không chỉ ràng buộc trách nhiệm mà còn đảm bảo quyền lợi dài hạn cho chủ hộ thông qua các chế độ ốm đau, thai sản và hưu trí, giúp giảm thiểu rủi ro pháp lý và tạo nền tảng bền vững cho quá trình kinh doanh.Nguồn: Phạm Thịnh tổng hợp.
